TS.BS Hoàng Văn Dung - Trưởng khoa Phẫu thuật chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên
“Người thợ chạm khắc” lại hình hài từ những đổ vỡ
Trong trí nhớ của TS.BS Hoàng Văn Dung, cách đây chừng 20 năm, bệnh nhân ở Việt Nam muốn thay xương khớp phải tốn rất nhiều tiền để sang nước ngoài chữa trị. Nhưng vài năm trở lại đây, ngành phẫu thuật nội soi khớp, thay khớp trong nước đã thực sự phát triển. Những thành tựu của Việt Nam trong lĩnh vực nội soi và thay khớp có sự đóng góp không nhỏ của đội ngũ các bác sĩ đang làm việc tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên mà người đứng đầu là TS.BS Hoàng Văn Dung - Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình.
TS.BS Hoàng Văn Dung tại một Hội thảo khoa học quốc tế về lĩnh vực xương khớp tổ chức tại BV Trung ương Thái Nguyên
TS Hoàng Văn Dung nhớ lại, khoảng 4 năm trước, Bệnh viện Trung Ương Thái Nguyên đã phẫu thuật thay khớp vai thành công cho một cụ ông 92 tuổi. Chỉ sau hai ngày, cụ đã cử động tốt và hồi phục nhanh chóng. Gần đây nhất là trường hợp của bệnh nhân Vũ Thị Tính, 85 tuổi, quê ở Thanh Hóa, do tuổi già sức yếu phải thay hai khớp gối. Bà tiến hành mổ khớp gối chân đầu tiên cách đây bốn tháng và nhanh chóng đi lại bình thường, khỏe mạnh. Đến tháng 12/2025, bà lại tiếp tục gõ cửa khoa Chấn thương chỉnh hình để mổ khớp gối cho bên chân còn lại. Thay vì phải nằm điều trị chờ phục hồi cả tháng trời như trước kia, bà Vũ Thị Tính đã có thể đứng lên đi lại bình thường vào ngày thứ hai sau phẫu thuật.
TS BS Hoàng Văn Dung tận tình thăm khám cho bệnh nhân Vũ Thị Tính 85 tuổi
Từng hoàn cảnh, từng trường hợp bệnh nhân cao tuổi đều in hằn trong tâm trí TS.BS Hoàng Văn Dung như một cuốn từ điển, bởi đó là những lần ông thực sự đối mặt với áp lực lớn.
“Trước mỗi ca phẫu thuật, tôi đều có những áp lực nhất định khi phải nghiên cứu bệnh án, chuẩn bị chu đáo phương án, dụng cụ phẫu thuật để khi thực hiện không bị động. Tuy vậy đứng trước các các ca phẫu thuật cho bệnh nhân cao tuổi, áp lực có phần “nặng nề” hơn vì các chỉ số như mạch, huyết áp, thở… luôn thay đổi thất thường. Các cụ thường cơ yếu, xương thưa loãng và giòn, nên nguy cơ gãy xương trong khi phẫu thuật rất cao”- TS.BS Hoàng Văn Dung chia sẻ.
Bác sĩ Dung luôn ghi nhớ từng bệnh nhân và tỉ mỉ trong từng ca phẫu thuật
Với mỗi ca thay khớp cho người bệnh 92 tuổi gãy nát đầu trên xương cánh tay phải thay khớp vai, người bệnh 85 tuổi phải thay hai khớp gối hay cụ già trên 100 tuổi gãy cổ xương đùi phải thay khớp háng… áp lực đè lên vai TS.BS Hoàng Văn Dung lại nhân lên gấp nhiều lần.
“Sau tất cả mọi áp lực, chỉ cần nhìn các cụ phục hồi nhanh, bước những bước đi đầu tiên sau ca phẫu thuật là tôi thấy hạnh phúc không gì sánh được” – ông cười nói. Hạnh phúc của một bác sĩ phẫu thuật đơn giản vậy thôi, nhưng không phải ai cũng có được niềm vui đó, bởi xác suất thành công của các ca phẫu thuật cho bệnh nhân cao tuổi là thách thức vô cùng lớn nếu không sở hữu “bàn tay vàng” trong làng mổ xương khớp như TS.BS Hoàng Văn Dung.
TS.BS Dung không dám nhận mình là người có “bàn tay vàng”. Ông thành thật, chuyên ngành Chấn thương chỉnh hình trong nước có rất nhiều các giáo sư, bác sĩ là bậc thầy có đôi bàn tay khéo léo, nhiệt huyết có thể nói là mát tay trong phẫu thuật… Ông tự thấy mình vẫn cần học hỏi hơn nữa để hoàn thiện nghiệp vụ.
“Tôi vẫn thường nói vui với các bạn đồng nghiệp và các học trò của tôi là người bác sĩ chấn thương vừa là nhà khảo sát như trong thăm dò địa chất vì phải khám bệnh, chẩn đoán, lại vừa là nhà thiết kế vì phải lên phương án phẫu thuật, điều trị; vừa là nhà tâm lý học và đàm phán (giải thích, thuyết phục người bệnh), cũng vừa là nhà thi công như thợ mổ, nhà duy tu bảo dưỡng (chăm sóc, phục hồi chức năng sau mổ)… Vì vậy, một bác sĩ chấn thương chỉnh hình phải luôn làm việc với tất cả trí tuệ, bản lĩnh, bàn tay khéo léo và trái tim yêu thương dành cho bệnh nhân” – TS Hoàng Văn Dung cười nói. Vận dụng được tất cả yếu tố đó một cách uyển chuyển, hài hòa là kim chỉ nam vô cùng quan trọng trong sự nghiệp của một bác sĩ phẫu thuật.
Ước mong xóa tan mọi nỗi đau cho bệnh nhân
Theo TS.BS Hoàng Văn Dung, hiện nay số bệnh nhân phải thay khớp có xu hướng gia tăng rất lớn, nguyên nhân chủ yếu do vận động không đúng cách, người cao tuổi gặp các bệnh xương khớp. Đối tượng phải thay khớp ngày càng trẻ hóa, đặc biệt là nam giới, những người hay dùng chất kích thích như rượu, bia; những người tập thể thao không đúng cách, số ít do hoại tử xương, mắc bệnh về khớp… Chỉ tính riêng BV Trung Ương Thái Nguyên, mỗi năm, khoa Chấn thương chỉnh hình phải thay khớp cho khoảng trên dưới 600 bệnh nhân. Nhiều kỹ thuật phức tạp và khó khi phẫu thuật xương khớp đã được các bác sĩ khoa Chấn thương chỉnh hình tự tin thực hiện, mang lại niềm tin yêu cho bệnh nhân vùng Trung du miền núi phía Bắc.
Để có được thành quả như hôm nay, TS.BS Hoàng Văn Dung đã phải nỗ lực học hỏi, nghiên cứu và quyết tâm tìm hiểu chuyên sâu về chấn thương chỉnh hình suốt quãng đời thanh xuân của mình. Thời còn là một cậu sinh viên, khi học lâm sàng tại bệnh viện, ông luôn bị “ám ảnh” trước những bệnh nhân bị thương, gãy xương… vào viện trong tình trạng đau đớn. Thời điểm đó, chuyên ngành chấn thương chỉnh hình ở các bệnh viện tuyến dưới chưa phát triển, điều trị hay để lại di chứng như liền lệch xương, cứng khớp… Cậu sinh viên Hoàng Văn Dung ngày ấy luôn bị thôi thúc phải làm gì đó để thay đổi tình trạng cũ.
“Suốt những năm tháng thanh xuân ngồi trên ghế giảng đường, khi bạn bè nghỉ ngơi sau giờ học, tôi lại loanh quanh nơi góc hành lang Khoa Chấn thương chỉnh hình – Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên để quan sát và học hỏi. Ngày chính thức được đứng vào hàng ngũ bác sĩ của khoa, tôi đã tự hứa với lòng mình: Phải trở thành điểm tựa vững chãi nhất cho những bệnh nhân vừa suy sụp sau một tai nạn đau đớn. Tôi không chỉ muốn chữa lành những khung xương gãy, mà còn muốn khâu lại cả nỗi đau của họ bằng những đường kim chỉn chu nhất, để mỗi bệnh nhân khi rời viện không chỉ mang theo một cơ thể lành lặn mà còn là một niềm tin hồi sinh mãnh liệt, giúp họ tiếp tục sống và yêu đời” – TS.BS Hoàng Văn Dung chia sẻ.
Mong muốn đó, giờ đây, TS.BS Dung đã và đang hiện thực hóa mỗi ngày tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên. Mỗi ngày của ông luôn có những ca phẫu thuật khó đón đợi. Với tài năng và tấm lòng nhiệt huyết, các ca phẫu thuật dưới đôi bàn tay vàng của bác sĩ Dung đều luôn thành công và hồi phục nhanh chóng.
TS.BS Hoàng Văn Dung là người đứng sau hàng ngàn ca phẫu thuật xương khớp thành công tại BV Trung ương Thái Nguyên
Bác sĩ Hoàng Văn Dung tự hào: “Gia đình, bạn bè đồng nghiệp là chỗ dựa rất quan trọng với sự thành công của từng ca mổ, và thật may mắn tôi có một gia đình thấu hiểu, luôn ủng hộ, có đồng nghiệp đoàn kết, hỗ trợ nhiệt tình giúp tôi hoàn thành nhiệm vụ cũng như phát huy được đam mê của bản thân. Có những đêm tôi phải đi hội chẩn hoặc mổ lúc 1-2 giờ sáng nhưng gia đình luôn ủng hộ”.
Một trong những yếu tố khác giúp các ca mổ của ông thành công hơn nữa chính là công nghệ trong y học đã phát triển vượt bậc. Ông chia sẻ: “Thực tế, phẫu thuật robot, in 3D… tại Việt Nam đã thực hiện khá nhiều năm. Gần đây, với sự bùng nổ về trí tuệ nhân tạo AI, robot phẫu thuật… ngành chấn thương chỉnh hình đã có bước tiến mới, mang lại độ an toàn và chính xác rất cao, nhất là với các ca bệnh thay khớp, phẫu thuật cột sống. Trong những năm tới, các lĩnh vực này sẽ phát triển và phổ biến rộng với những tiến bộ vượt bậc”.
Tuy nhiên, theo TS.BS Hoàng Văn Dung, công nghệ không thể thay thế hoàn oàn được bác sĩ. Công nghệ mang lại độ chính xác, nhưng bác sĩ mới là “ngọn lửa” mang lại sự hồi sinh. Ông tâm niệm, sự chỉn chu và tận tâm của người bác sĩ để giúp bệnh nhân vượt qua cơn đau là rào cản nhân văn mà công nghệ không bao giờ vượt qua được.
Lê Hà